Są książki, których nie da się przeczytać od razu, nie robiąc sobie od nich od czasu do czasu przerwy… I to jest ich zaletą!

Taką książką jest Bóg techy. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem. Czubkowska w swojej obszernej pracy reporterskiej zawarła wyczerpujący opis technologicznej rzeczywistości. Autorka zabiera nas w bezlitosny świat techbiznesu, opisując tzw. „siedmiu wspaniałych” (Alphabet, Amazon, Apple, Tesla, NVIDIA, Meta, Microsoft), chiński BAT (Baidu, Alibaba, Tencent) oraz wreszcie europejskie realia. Po drodze mijamy takie obszary jak prywatność, prawo, wojny patentowe dużych z małymi czy komercjalizację wciągającą pracowników naukowych w świat technoentuzjastów. Książka ukazuje też „zakłócenia” występujące w systemach krajowych i organizacjach, powodowane przez bigtechy, które nie bez powodu są już praktycznie bogami.

Autorka nie poprzestaje na ogólnikach, lecz przedstawia szokujące studia przypadków, np.: jak mechanizmy lobbystyczne w UE omijają regulacje dotyczące sztucznej inteligencji, czy w jaki sposób globalny gigant technologiczny wpływa na decyzje dotyczące polskiej infrastruktury cyfrowej, przejmując cicho kontrolę nad polskimi szkołami. 

W książce przeanalizowano, w jaki sposób największe korporacje technologiczne stopniowo zdobywają władzę, by następnie móc ją wykorzystać, wywierając wpływ nie tylko na gospodarkę, ale też na politykę, prawo, życie społeczne czy edukację. Czubkowska na konkretnych przykładach opisuje mechanizmy i ich często negatywne konsekwencje. Jest o bezbronności, o zagrożeniach suwerenności i prywatności. Jest też o Polsce, o nowym kolonializmie, solucjoniźmie i naukowashingu. Mimo obszernego materiału Czubkowska sprawnie porządkuje dane, a wyrazisty język sprawia, że zagadnienia polityki technologicznej stają się zaskakująco przystępne.

Lektura obowiązkowa dla tych, którzy chcą zrozumieć więcej. Zdobycie szerszej perspektywy o zachodzących globalnych zjawiskach w obszarze technologicznym jest gwarantowane. Pora zatem sprawdzić samemu, czy zostaliśmy już zredukowani do cyfrowej biomasy. Czy to straszenie czy może jeszcze ostrzeżenie?

źródło: Wydawnictwo Znak Literanova

Sylwia Czubkowska, Bóg techy. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem, Wydawnictwo Znak Literanova, Kraków 2025.